{"id":3037,"date":"2020-12-08T15:55:07","date_gmt":"2020-12-08T12:55:07","guid":{"rendered":"http:\/\/aliyildiz.com.tr\/?page_id=3037"},"modified":"2020-12-08T15:55:07","modified_gmt":"2020-12-08T12:55:07","slug":"kizilirmak-i","status":"publish","type":"page","link":"http:\/\/aliyildiz.com.tr\/?page_id=3037","title":{"rendered":"K\u0131z\u0131l\u0131rmak &#8211; I"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: right;\"><em>Zannederdim a\u015fk\u0131m\u0131 bir \u015f\u00fbha ba\u011flarsam ge\u00e7er,<br \/>\nY\u00e2r eliyle y\u00e2remi bir kerre d\u00e2\u011flarsam ge\u00e7er,<br \/>\nBitmiyor \u00e2h u fig\u00e2n\u0131m b\u00fclb\u00fcl-i \u015feyd\u00e2 gibi,<br \/>\nGe\u00e7miyor g\u00fclmekle h\u00fczn\u00fcm belki a\u011flarsam ge\u00e7er.<br \/>\nFerahn\u00e2k \u015eark\u0131.<a href=\"#_ftn1\" name=\"_ftnref1\"><strong>[1]<\/strong><\/a><\/em><\/p>\n<p>K\u0131z\u0131l\u0131rmak\u2019la ilk tan\u0131\u015fmam\u0131z nas\u0131l ve ne zaman oldu tam olarak hat\u0131rlam\u0131yorum. Kafamda buna dair iki olay var. Her ikisi de ilk olabilir. Ama ayn\u0131 yaz oldu\u011funa neredeyse eminim.<\/p>\n<p>\u015eenol Abi bazen de K\u0131z\u0131l\u0131rmak\u2019\u0131n, \u015fimdiki ad\u0131yla Uzuntepe, o zaman bizim aram\u0131zdaki ad\u0131yla \u201c\u00c7\u0131rh\u0131d\u0131k\u201d k\u00f6y\u00fcne yak\u0131n bir yerlerde bulunan kum oca\u011f\u0131ndan in\u015faatlara kum ta\u015f\u0131rd\u0131. Bu kum oca\u011f\u0131n\u0131 mahalleden kom\u015fumuz olan Ya\u015far Emmi ve o\u011fullar\u0131 i\u015fletirdi. Daha sonralar\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131m k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7apl\u0131 bir ara\u015ft\u0131rmada, k\u00f6y\u00fcn esas ad\u0131n\u0131n \u201cKilh\u0131d\u0131k\u201d oldu\u011funu ve bu kelimenin Ermenice oldu\u011funu \u00f6\u011frendim. Sivas\u2019\u0131n \u00f6zellikle Hafik, Zara ve Ula\u015f il\u00e7eleri \u00e7evresinde pek \u00e7ok Ermeni k\u00f6y\u00fc bulunmaktad\u0131r. Tahminimce bu da onlardan biri imi\u015f.\u00a0 \u00dclkemizdeki pek \u00e7ok k\u00f6y\u00fcn, kasaban\u0131n ad\u0131 gibi, bu k\u00f6y\u00fcn de ad\u0131 de\u011fi\u015ftirilip \u201cUzuntepe\u201d yap\u0131lm\u0131\u015f.<\/p>\n<p>\u0130\u015fte \u015eenol Abi\u2019nin \u0131rma\u011fa kum almaya gitti\u011fi bir g\u00fcn, biz de mahallenin \u00e7ocuklar\u0131 olarak trakt\u00f6r\u00fcn r\u00f6morkuna dolu\u015fmu\u015ftuk. Sa\u011f olsun \u015eenol Abi buna hi\u00e7 bir zaman sesini \u00e7\u0131karmazd\u0131. Y\u0131llarca bu \u015fekilde, bazen r\u00f6morkta, bazen trakt\u00f6r\u00fcn \u00fczerinde nerelere gidip ne maceralar ya\u015famad\u0131k ki?<\/p>\n<p>O g\u00fcn \u0131rma\u011f\u0131 ilk kez g\u00f6rd\u00fcm. Bir da\u011f\u0131n dibinde hi\u00e7 ses \u00e7\u0131karmadan ak\u0131yordu. Rengi hakikaten de k\u0131pk\u0131z\u0131ld\u0131. Kum oca\u011f\u0131nda kep\u00e7e yoktu. Trakt\u00f6r uygun bir yere \u00e7ekiliyor ve ocaktaki i\u015f\u00e7iler kumu k\u00fcreklerle dolduruyordu.<\/p>\n<p>Kum doldurulurken, ocak \u015fefi, \u015eenol Abi ve bizler, oca\u011f\u0131n hemen yan\u0131 ba\u015f\u0131ndan ba\u015flay\u0131p mahalleye do\u011fru uzanan, kavak, s\u00f6\u011f\u00fct ve i\u011fde a\u011fa\u00e7lar\u0131ndan olu\u015fan korulukta oturmu\u015f vakit ge\u00e7iriyorduk. Birden \u015fef \u201c<em>haydin u\u015fahlar bi\u2019 gule\u015fin bah\u00eeym\u201d <\/em>dedi. Biz h\u0131k-m\u0131k dediysek de kald\u0131rd\u0131lar ve e\u015fle\u015ftirdiler. Ben, H\u00fcsamettin\u2019in abisi Erol\u2019la e\u015fle\u015ftirilmi\u015ftim. Aya\u011f\u0131mdaki sar\u0131 \u00e7izmelerimi \u00e7\u0131kart\u0131p g\u00fcre\u015fe tutu\u015ftuk. Bu sar\u0131 \u00e7izmeleri babam Almanya\u2019dan getirmi\u015fti. Rengi nedeniyle bazen bana Sar\u0131 \u00c7izmeli Mehmet A\u011fa diye tak\u0131l\u0131rlard\u0131. O yaz g\u00fcn\u00fc ayaklar\u0131mda bu \u00e7izmelerin ne i\u015fi vard\u0131 bilmiyorum. Benden \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc olan Erol Abi\u2019ye bir ka\u00e7 dakikadan fazla direnemedim. Sonra \u015fef bize \u201c<em>hadi lan girin \u0131rma\u011fa da terinizi so\u011fudun<\/em>\u201d dedi. Ben bu bulan\u0131k suya girmek istemeyince \u201c<em>bulan\u0131h mulan\u0131h dael, da\u011fdan eyle g\u00f4r\u00fck\u00fbyor<\/em>\u201d dedi. Soyunup girdik. Belimize bile gelmeyen yerlerde biraz debelendik ve tekrar giyindik. Sonra da trakt\u00f6rle mahalleye d\u00f6nd\u00fck.<img decoding=\"async\" class=\"aligncenter  wp-image-3039\" src=\"http:\/\/aliyildiz.com.tr\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/87-150x150.jpg\" alt=\"\" width=\"202\" height=\"202\" \/><\/p>\n<p>Irma\u011fa di\u011fer gidi\u015fim de do\u011fal olarak gene mahalle grubuyla oldu. Dedi\u011fim gibi bunlar\u0131n hangisi ilkti, y\u00fczde y\u00fcz emin de\u011filim. Bu gidi\u015fimizde de onbe\u015f-yirmi ki\u015filik bir \u00e7ocuk grubuyduk. Ailemizin asla izin vermemesine ra\u011fmen mahallenin k\u0131demli \u00e7ocuklar\u0131 -ki bunlar, H\u00fcsamettin\u2019in Abisi Erol, Mithat\u2019\u0131n Abisi Mustafa, Polat Ali\u2019nin Abisi Mustafa ve bunlar\u0131n arkada\u015flar\u0131ndan olu\u015fan bir gruptu- bizleri de ayartm\u0131\u015flard\u0131. \u0130zin istemek gibi bir safl\u0131k yap\u0131larak, \u0131rma\u011fa gidilece\u011fi hakk\u0131nda ailelere dolayl\u0131 bilgi vermek akla gelecek en son \u015feydi. Irma\u011fa sessizce gidilirdi. Geri d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczde e\u011fer nerede oldu\u011fumuz sorulursa yalan haz\u0131rd\u0131: \u201cTarlada top oynuyorduk!\u201d. \u015eimdi geri d\u00f6n\u00fcp bak\u0131yorum da asl\u0131nda ailelerimiz bu yalana hi\u00e7 bir zaman inanmam\u0131\u015ft\u0131. Ama sa\u011f salim eve d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz i\u00e7in i\u015fi b\u00fcy\u00fctmez, bu k\u00fc\u00e7\u00fck, zarars\u0131z ka\u00e7amaklara g\u00f6z yumarlard\u0131. Biz izin istemezdik. Onlar a\u00e7\u0131k\u00e7a izin vermezlerdi. Ama biz \u0131rma\u011fa giderdik. Onlar da buna sessiz kal\u0131rlard\u0131. Aram\u0131zda her iki taraf\u0131n da i\u015fine gelen b\u00f6yle tuhaf bir anla\u015fma vard\u0131.<\/p>\n<p>\u00c7evreyolunu a\u015f\u0131p g\u00fcle oynaya \u0131rma\u011fa do\u011fru y\u00fcr\u00fcmeye ba\u015flad\u0131k. Yol falan yoktu. Arpa ve bu\u011fday ekili tarlalar\u0131n aras\u0131nda, \u0131rma\u011fa gidip gelenlerin olu\u015fturdu\u011fu patikay\u0131 izleyerek gidiyorduk. Etraf\u0131m\u0131z, yer yer dizlerimize kadar gelen, kimi kurumu\u015f, kimi h\u00e2l\u00e2 ye\u015fil otlarla, \u00e7i\u00e7eklerle \u00e7evriliydi. Ayaklar\u0131m\u0131z\u0131n alt\u0131ndan kertenkeleler ka\u00e7\u0131\u015f\u0131yor, \u00e7ekirgeler s\u0131\u00e7r\u0131yor, kelebekler \u00e7i\u00e7ekten \u00e7i\u00e7e\u011fe konuyordu. Her y\u00f6nden t\u00fcrl\u00fc tabiat sesleri duyuluyordu. Da\u011f taraf\u0131ndan esen hafif bir r\u00fczg\u00e2r\u0131n getirdi\u011fi kekik, yav\u015fan, yarpuz kokular\u0131n\u0131 nefeslenerek ilerliyorduk. Ara s\u0131ra birbirimizle \u015fakla\u015f\u0131yor, kovalama\u00e7 oynuyor, otlar\u0131n aras\u0131nda yuvarlan\u0131yorduk. Birden herkes anla\u015fm\u0131\u015f\u00e7as\u0131na ko\u015fmaya ba\u015flad\u0131. K\u0131rk-elli metre sonra otlar seyreldi ve K\u0131z\u0131l\u0131rmak g\u00f6r\u00fcnd\u00fc. Hepimiz ko\u015fmay\u0131 b\u0131rakt\u0131k ve kalan bir ka\u00e7 metreyi y\u00fcr\u00fcd\u00fck. Irmak bulundu\u011fumuz yere g\u00f6re biraz a\u015fa\u011f\u0131da, yata\u011f\u0131na g\u00f6m\u00fclm\u00fc\u015f ak\u0131yordu.<\/p>\n<p>Harika bir manzarayd\u0131. Su bulan\u0131k de\u011fildi. \u00dczerine d\u00fc\u015fen \u00f6\u011fle sonras\u0131 g\u00fcne\u015fi ile ipil ipil yan\u0131yordu. Baz\u0131 yerlerde ac\u0131 ye\u015fil bir renk alm\u0131\u015ft\u0131. Buralar\u0131n, \u00e7evresine g\u00f6re daha derin oldu\u011fu her halinden belli idi.<\/p>\n<p>\u00dczerinde bulundu\u011fumuz sekiye benzer yar boyunca koyu ye\u015fil yaprakl\u0131 bitkiler uzan\u0131yordu. Bunlar\u0131n k\u00f6kleri kimi yerde a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131. Tecr\u00fcbeli olanlar\u0131m\u0131z hemen bu k\u00f6kleri \u00e7\u0131karmaya ve \u00fcst\u00fcndeki toprakl\u0131 kabu\u011fu soyduktan sonra emmeye ba\u015flad\u0131lar. Bu nedir dedi\u011fimizde \u201cbiyam\u201d (meyan k\u00f6k\u00fc) dediler ve bizlere de nas\u0131l s\u00f6kece\u011fimizi ve nas\u0131l soyup emece\u011fimizi anlatt\u0131lar. Bir de bunlar, \u201cac\u0131 biyam\u201d ve \u201ctatl\u0131 biyam\u201d olmak \u00fczere iki \u00e7e\u015fitmi\u015f. Ac\u0131 olanlar a\u00e7\u0131k renk yaprakl\u0131 ve daha uzun olurmu\u015f. Bunlar\u0131n bir k\u0131ymeti yokmu\u015f. K\u0131ymetli olan, daha koyu yaprakl\u0131 ve k\u0131sa boylu olan \u201ctatl\u0131 biyam\u201dm\u0131\u015f. Irma\u011fa giden her Sivasl\u0131 \u00e7ocu\u011fun mutlak bilmesi gereken bu bilgiyi de b\u00f6ylece \u00f6\u011frenmi\u015f olduk.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter  wp-image-3038\" src=\"http:\/\/aliyildiz.com.tr\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/45-150x150.jpg\" alt=\"\" width=\"215\" height=\"215\" \/><\/p>\n<p>Kar\u015f\u0131 k\u0131y\u0131da uzunca bir kumsal ve kumsal\u0131n \u00e7ukur yerlerinde \u00f6bek \u00f6bek kozalaklar vard\u0131. Kim bilir nerelerden s\u00fcr\u00fcklenip gelmi\u015f, buralara y\u0131\u011f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Daha ilerde bir grup i\u011fde a\u011fac\u0131 birbirlerine sokulmu\u015f hafif hafif sallan\u0131yordu. Onlar\u0131n hemen arkas\u0131nda tane tutmaya ba\u015flam\u0131\u015f bir bu\u011fday tarlas\u0131 uzan\u0131yordu. Tarlan\u0131n bitti\u011fi yerde ise Karde\u015fler Da\u011f\u0131\u2019n\u0131n bir tepesi y\u00fckselmeye ba\u015fl\u0131yordu.<\/p>\n<p><em>\u201cHadin, soyununsene!\u201d<\/em> sesiyle irkildim. Bu harika manzaraya dalm\u0131\u015f gitmi\u015ftim. \u00c7ocuklar\u0131n neredeyse tamam\u0131 soyunmu\u015f hatta bir k\u0131sm\u0131 \u0131rma\u011fa girmi\u015fti bile. Sadece ben ve Osman kalm\u0131\u015ft\u0131k. Bize seslenen Mahmut\u2019tu ve O da \u0131rma\u011fa do\u011fru y\u00fcr\u00fcmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>Biz teredd\u00fctl\u00fcyd\u00fck. Kendi ad\u0131ma ben, daha \u00f6nce bu derece b\u00fcy\u00fck bir suya girmemi\u015ftim. Ama suda ilerleyip kar\u015f\u0131ya ge\u00e7meye \u00e7al\u0131\u015fan arkada\u015flar\u0131 g\u00f6r\u00fcnce heveslendik. Su bellerine bile gelmiyordu. Biz de bir birimize cesaret vererek soyunduk ve suya girdik. Su i\u00e7inde y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcz bile acemiceydi. Me\u011fer suda y\u00fcr\u00fcrken ayaklar\u0131n sudan \u00e7\u0131kart\u0131lmamas\u0131 gerekiyormu\u015f ama biz normal bir yolda y\u00fcr\u00fcr gibi pald\u0131r k\u00fcld\u00fcr gitmeye \u00e7al\u0131yorduk. Bir m\u00fcddet sonra al\u0131\u015ft\u0131k ve kar\u015f\u0131ya ge\u00e7tik. Ama bakt\u0131k ki i\u015f burada bitmiyor. Abiler da\u011fa \u00e7\u0131kmaya hevesliler. Bu kadar\u0131 bizim i\u00e7in fazlayd\u0131. Buna cesaret edemedik ve geri d\u00f6nece\u011fimizi s\u00f6yledik. Onlar da d\u00f6n\u00fcn o zaman dediler.<\/p>\n<p>Dediler demesine ama ortada bir sorun vard\u0131. Biz buralara ilk kez geldi\u011fimizden, dahas\u0131 \u0131rma\u011fa ilk kez girdi\u011fimizden tek ba\u015f\u0131m\u0131za \u0131rma\u011f\u0131 tekrar ge\u00e7ip eve d\u00f6nmeye korkuyorduk. Hatta hafiften a\u011flamaya bile ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131k. Onlar da, bu konularda bizden daha tecr\u00fcbeli olan Mahmut\u2019u yan\u0131m\u0131za katt\u0131lar. Kar\u015f\u0131ya Mahmut, ben ve Osman el ele tutu\u015farak ge\u00e7tik. Uzaktan mahalle g\u00f6r\u00fcnene kadar bizimle birlikte gelen Mahmut geri d\u00f6nd\u00fc. Biz de \u00f6nce gizlice mahalleye, ard\u0131ndan da evlerimize girdik.<\/p>\n<p>Ama \u0131rma\u011f\u0131n zehri bir kez kan\u0131m\u0131za bula\u015fm\u0131\u015ft\u0131. Bundan sonras\u0131 gelecekti.<\/p>\n<p><em><a href=\"#_ftnref1\" name=\"_ftn1\">[1]<\/a> \u00c7ar\u015f\u0131l\u0131 Hakk\u0131 Bey<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zannederdim a\u015fk\u0131m\u0131 bir \u015f\u00fbha ba\u011flarsam ge\u00e7er, Y\u00e2r eliyle y\u00e2remi bir kerre d\u00e2\u011flarsam ge\u00e7er, Bitmiyor \u00e2h u fig\u00e2n\u0131m b\u00fclb\u00fcl-i \u015feyd\u00e2 gibi, Ge\u00e7miyor g\u00fclmekle h\u00fczn\u00fcm belki a\u011flarsam ge\u00e7er. Ferahn\u00e2k \u015eark\u0131.[1] K\u0131z\u0131l\u0131rmak\u2019la ilk tan\u0131\u015fmam\u0131z nas\u0131l ve ne zaman oldu tam olarak hat\u0131rlam\u0131yorum. Kafamda buna dair iki olay var. Her ikisi de ilk olabilir. Ama ayn\u0131 yaz oldu\u011funa neredeyse &hellip; <a href=\"http:\/\/aliyildiz.com.tr\/?page_id=3037\" class=\"more-link\">Continue reading<span class=\"screen-reader-text\"> &#8220;K\u0131z\u0131l\u0131rmak &#8211; I&#8221;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-3037","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/aliyildiz.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/3037","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/aliyildiz.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"http:\/\/aliyildiz.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/aliyildiz.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/aliyildiz.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3037"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/aliyildiz.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/3037\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3041,"href":"http:\/\/aliyildiz.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/3037\/revisions\/3041"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/aliyildiz.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3037"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}